Toruńskie fortyfikacje, zachowane z różnych okresów historycznych, należą do unikalnych w skali europejskiej. W celu promocji ich walorów został wyznaczony turystyczny szlak pieszy w kolorze czarnym tzw. Szlak Forteczny.
Początki fortyfikacji miejskich łączą się z założeniem miasta w 1233 r. przez Zakon Niemieckiego Szpitala Najświętszej Marii Panny. Pierwsze mury ceglane zaczęto stawiać około połowy XIII w. Jednak nowy system prowadzenia walk oraz rozwój artylerii spowodował, iż na początku XVII w. zaczęto wznosić nowożytne fortyfikacje związane z twierdzą bastionową. Nowoczesną twierdzę fortową zaczęli wznosić Prusacy w II połowie XIX w. Kilkukrotnie rozbudowywana i modernizowana twierdza toruńska na początku XX w. posiadała forty artyleryjskie główne i pośrednie, schrony (piechoty, amunicyjne i artylerzystów), a także kompletne systemy łączności, komunikacji i nawodnienia. W okresie II wojny światowej Niemcy dodatkowo wznieśli pierścień betonowych schronów wokół Torunia oraz rów przeciwczołgowy w odległości 6-8 metrów od miasta. W 1971 roku zespół nowoczesnych pruskich fortyfikacji został wpisany na listę zabytków.
Wyznaczony Szlak Forteczny przybliża nie tylko najstarsze, średniowieczne fortyfikacje toruńskie, ale również te najmłodsze, związane z okresem panowania pruskiego. Dodatkowym elementem podnoszącym rangę wędrowania szlakiem są materiały historyczne i techniczne pozwalające poznać wiele tajemnic i faktów historycznych twierdzy. Fortyfikacje można zwiedzać w dzień, lecz także i nocą przy blasku pochodni.

Polska Organizacja
Turystyczna
ul. Chałubińskiego 8
00-613 Warszawa
