Bieszczadzki Park Narodowy
Źródło: Polska Organizacja Turystyczna
Bieszczadzki Park Narodowy, utworzony w 1973 roku, to trzeci co do wielkości park narodowy w Polsce i jednocześnie największy górski obszar chroniony poza Tatrami. Rozciąga się na powierzchni 29 202 ha w województwie podkarpackim, a jego sercem są malownicze połoniny – górskie łąki rozciągające się ponad granicą lasu. To właśnie one, obok lasów bukowych wpisanych na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, czynią go miejscem wyjątkowym. Park jest domem dla żubrów, wilków i rysi, a także symbolem ostatniej dzikiej puszczy Karpat. Turyści znajdą tu zarówno najwyższy szczyt Bieszczadów – Tarnicę, jak i słynną Połoninę Wetlińską z odnowionym schroniskiem „Chatka Puchatka” w 2022 roku. Park obejmuje niemal 70% ochrony ścisłej – najwięcej w Polsce. Dzięki temu zachował unikalny ekosystem, w którym obok siebie żyją niedźwiedzie brunatne, wilki, rysie i żbiki. Populacja żubrów, odbudowana po wojnie, jest dziś jedną z największych w górach na świecie. Flora parku to blisko 780 gatunków roślin naczyniowych. Szczególnym symbolem są połoniny – rozległe, otwarte łąki alpejskie oferujące panoramy sięgające daleko poza granice Polski. Wiosną parki dolinne rozświetla masowe kwitnienie śnieżycy wiosennej karpackiej, a w lasach królują potężne buki i jodły. Opuszczone wsie i cerkwiska to nieodłączna część krajobrazu. Doliny, wyludnione po II wojnie światowej i Akcji „Wisła”, stały się przestrzenią, gdzie przyroda odzyskała dawne tereny. Zwiedzający mogą natrafić na fundamenty cerkwi, kamienne piwnice i zdziczałe sady – niemal żywe muzeum historii. Unikalnym zabytkiem jest cerkiew w Smolniku, wpisana na listę UNESCO. Bieszczadzki Park Narodowy oferuje sieć tras pieszych, rowerowych i konnych o zróżnicowanym stopniu trudności: Tarnica (1346 m n.p.m.) – obowiązkowy punkt programu. Szlak z Wołosatego prowadzi na dach polskich Bieszczadów i nagradza panoramą sięgającą aż po ukraińskie Karpaty. Połonina Wetlińska (1255 m n.p.m.) – jedno z najbardziej rozpoznawalnych miejsc w całych Karpatach. Nowa „Chatka Puchatka” pełni funkcję nie tylko schroniska, ale i centrum edukacyjnego. Bukowe Berdo (1311 m n.p.m.) – mniej uczęszczany szlak, ceniony przez fotografów za rozległe widoki i spokojniejszą atmosferę. Ścieżki tematyczne – jak trasa z Tarnawy Niżnej do Dźwiniacza Górnego, gdzie przyroda splata się z historią dawnych wsi. Poza szlakami park oferuje atrakcje rodzinne: Muzeum Przyrodnicze w Ustrzykach Dolnych z interaktywną wystawą i strefą edukacyjną dla dzieci, pokazową zagrodę żubrów w Mucznem oraz ośrodki jazdy konnej, gdzie można poznać tradycyjne konie huculskie. Wejście do parku jest biletowane – 10 zł bilet normalny, 5 zł ulgowy. Parkingi są płatne, a najwygodniejszy dojazd to samochód. Osoby korzystające z transportu publicznego mogą dojechać do Ustrzyk Dolnych lub Górnych autobusami z Sanoka i Rzeszowa. W parku obowiązuje ruch tylko po szlakach, zakaz wprowadzania psów oraz ograniczenia w używaniu dronów. Bieszczadzki Park Narodowy łączy funkcję ochronną z edukacyjną. Organizuje warsztaty, prowadzi ścieżki dydaktyczne i promuje odpowiedzialną turystykę. Dzięki atrakcjom dostosowanym do dzieci – jak strefa „Rysia Pędzelka” – jest miejscem odpowiednim także dla rodzin, nie tylko dla doświadczonych wędrowców. Warto tu przyjechać, aby poczuć ciszę połonin, spojrzeć w gwiaździste niebo nad Ustrzykami i przekonać się, że „polski Dziki Wschód” wciąż istnieje naprawdę.