Kuchnia Śląska
Kuchnia Śląska
Kuchnia śląska jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych kuchni w Polsce. Zawiera w sobie wpływy kuchni niemieckiej, austriackiej, czeskiej i polskiej.
Tereny województw śląskiego i opolskiego, obok miejsc historycznych i cudów przyrody przyciągają oryginalną kuchnią oraz ciekawym nazewnictwem. Dla gości z innych regionów nazywanie kaszanki – krupniokiem czy kiszki – żymlokiem, salcesonu – presswurstem czy wątrobianki – leberwurstem brzmi raczej nietypowo. Tu na makarony mówi się nudle, na sałatkę ziemniaczaną – szałot, z kapusty robi się panczkraut i ciapkapustę, a z kalarepy – oberibę. Typowe śląskie zupy to wodzionka czy siemieniotka, a ze słodkości znane są świąteczne makówki, moczka. Sztandarowe śląskie ciasta to kopa, jeż lub kretowina, a desery – to szpajzy.
Kanon kuchni Górnego Śląska, czyli rolada wołowa, kluski śląskie i modro kapusta – to kuchnia górnicza, przyrządzana od stuleci na niedzielny obiad. Wprawdzie czynnych kopalni węgla i górników ubyło, ale tradycje górniczej kuchni na Śląsku są nadal kultywowane. Była to kuchnia wysokokaloryczna, obfita, gdyż górnicy fedrujący pod ziemią zasługiwali na energetyczny posiłek, przynajmniej w niedzielę. Jedzono więc i do dziś bardzo popularne kotlety mielone – karminadle, króliki hodowane w komórkach (chlewikach) i jaskółcze gniazda czyli schab faszerowany jajkami na twardo. A na „beztydzień” podawano często dania jednogarnkowe – ajntopf.
Pamiętajmy, że województwo śląskie to nie tylko kuchnia śląska. W różnych częściach regionu znajdziemy specyficzne kuchnie lokalne związane z poszczególnymi regionami wchodzącymi w skład administracyjny obecnego województwa śląskiego. Wśród nich wyróżnia się kuchnia gór Beskidów, oferującą kwaśnicę, moskole czy owcze sery, kuchnia Śląska Cieszyńskiego z szynką w cieście – tzw. „Murzin”, jurajska czy zagłębiowska z pieczonkami, a także potrawy kuchni żydowskiej, do których zalicza się ciulim lelowski.
Całość prezentuje Szlak Kulinarny Śląskie Smaki, na którym znajdują się restauracje z menu zawierającym regionalne, certyfikowane autentyczne potrawy.
Natomiast specjalnością Opolszczyzny są ciasteczka anyżki lub opolskie ciasteczka ze szkwarek, a chałwa sezamowa to wizytówka zakładów „Odra” w Brzegu, podobnie jak śmietanowa wódka związana jest ze Spółdzielnią Mleczarską w Olesnie.
Turyści zwiedzający województwa śląskie i opolskie, przy wyborze miejsc korzystać mogą z oznakowanych szlaków kulinarnych. Na Opolszczyźnie drogowskazem będzie „Opolski bifyj” (bifyj to nic innego jak kredens w gwarze śląskiej), a w województwie śląskim – wspomniany już – Szlak Kulinarny Śląskie Smaki. Część z obiektów na szlakach kulinarnych mieści się w ciekawych wnętrzach: a to w zamkach i pałacach, a to w obiektach poprzemysłowych, w hotelach i ośrodkach rekreacyjnych. Najlepiej odwiedzić je podczas jednej z licznych imprez kulinarnych.