2. etap Tour de Pologne Women 2026: Co zobaczyć na trasie Włodawa – Lubartów? Przewodnik po Polesiu i Lubelszczyźnie

2. etap Tour de Pologne Women 2026: Co zobaczyć na trasie Włodawa – Lubartów? Przewodnik po Polesiu i Lubelszczyźnie

Trasa z Włodawy do Lubartowa prowadzi przez krainę wielokulturowych miast, spokojnych zakątków Polesia, jezior, lasów i wyjątkowych zabytków. To propozycja podróży dla tych, którzy chcą połączyć zwiedzanie z aktywnym wypoczynkiem – spacerami, wycieczkami rowerowymi i odkrywaniem lokalnych tradycji.

Podążając tą trasą, można poznać Włodawę – miasto trzech kultur nad Bugiem, odpocząć nad Jeziorem Białym, odkrywać przyrodę Poleskiego Parku Narodowego, przejechać fragmentem szlaku Green Velo, a na koniec odwiedzić pełną przepychu rezydencję Zamoyskich w Kozłówce.

Włodawa – miasto trzech kultur nad Bugiem

Co warto zobaczyć we Włodawie?

Włodawa leży nad Bugiem, przy granicy z Białorusią i Ukrainą. Przez stulecia współistniały tu tradycje katolicka, prawosławna i żydowska.  Dziś w centrum miasta, w niewielkiej odległości od siebie stoją trzy świątynie reprezentujące trzy religie:

• barokowy kościół św. Ludwika,
• prawosławna cerkiew Narodzenia Najświętszej Maryi Panny,
• zespół synagogalny z Wielką Synagogą.

W dawnej Wielkiej Synagodze mieści się dziś Muzeum – Zespół Synagogalny, które przybliża historię społeczności żydowskiej zamieszkującej niegdyś Włodawę. To właśnie wielokulturowa historia miasta – współistnienie społeczności polskiej, żydowskiej i prawosławnej – sprawiła, że Włodawa zyskała miano „miasta trzech kultur”.”.

Czworobok – niezwykły zabytek dawnego miasta handlowego

Spacer po rynku warto rozpocząć od Czworoboku – późnobarokowego zespołu kramów i jatek miejskich z XVIII wieku, jednego z najbardziej rozpoznawalnych zabytków Włodawy. Przez lata działały tu kramy kupieckie i warsztaty rzemieślnicze. Według literackiej tradycji opisanej przez Henryka Sienkiewicza właśnie na jego dziedzińcu miał odbyć się pojedynek Michała Wołodyjowskiego z Bohunem.

Włodawa i Polesie – jeziora, parki narodowe i przyroda

Włodawa to także doskonała baza wypadowa do odkrywania Polesia – krainy jezior, lasów, torfowisk i dzikiej przyrody.

Jezioro Białe w Okunince – wypoczynek nad wodą

Kilka kilometrów od Włodawy znajduje się Jezioro Białe w Okunince – jedno z najpopularniejszych miejsc wypoczynkowych na Lubelszczyźnie. Czysta woda, plaże i rozwinięta infrastruktura sprawiają, że latem przyciąga miłośników kąpieli, sportów wodnych i rodzinnego wypoczynku.

Poleski Park Narodowy i Sobiborski Park Krajobrazowy

Okolice Włodawy zachęcają także do odkrywania przyrody Polesia – krainy lasów, jezior, bagien i rozległych terenów podmokłych. Wśród najciekawszych miejsc regionu znajdują się:

Poleski Park Narodowy – obszar torfowisk, jezior i mokradeł, gdzie drewniane kładki prowadzą przez cenne przyrodniczo ekosystemy. To świetne miejsce na spacery, obserwację ptaków i poznawanie charakterystycznej przyrody Polesia.

Sobiborski Park Krajobrazowy – rozległy kompleks lasów i jezior, idealny na spokojne wycieczki piesze i rowerowe.

Ważnym miejscem w okolicach Włodawy jest także Muzeum i Miejsce Pamięci w Sobiborze – teren byłego niemieckiego nazistowskiego obozu zagłady. Ekspozycja i zachowane elementy miejsca upamiętniają ofiary Zagłady i przypominają o tragicznej historii tego miejsca.

Green Velo we Włodawie – rowerem przez Polesie i dolinę Bugu

Włodawa leży na trasie Wschodniego Szlaku Rowerowego Green Velo  – najdłuższego oznakowanego szlaku rowerowego w Polsce. Licząca ponad 2000 kilometrów trasa prowadzi przez pięć województw wschodniej Polski: przez warmińsko-mazurskie, podlaskie, lubelskie, podkarpackie i świętokrzyskie. Łączy miasta, zabytki, parki narodowe oraz najcenniejsze obszary przyrodnicze regionu.

Dzięki rozwiniętej infrastrukturze, miejscom odpoczynku i bazie noclegowej Green Velo sprawdza się zarówno podczas krótkich wycieczek, jak i wielodniowych wypraw. To gotowy pomysł na podróż przez mniej znane zakątki Polski – spokojniejsze, bliskie naturze i pełne lokalnych historii.

W okolicach Włodawy szlak prowadzi przez malownicze krajobrazy Polesia i doliny Bugu. Na rowerzystów czekają lasy, torfowiska, tradycyjne wsie oraz okolice jezior Pojezierza Łęczyńsko-Włodawskiego. To jeden z tych odcinków Lubelszczyzny, gdzie sama droga staje się częścią podróży – pozwalając odkrywać różnorodność przyrodniczą i kulturową wschodniej Polski.

Informacje praktyczne

Dla kogo?
Dla miłośników historii, wielokulturowego dziedzictwa, turystyki rowerowej oraz osób planujących wypoczynek na Polesiu.

🌿 Dlaczego warto odwiedzić Włodawę?
To jedno z nielicznych miast w Polsce, gdzie w niewielkiej odległości od siebie można zobaczyć zabytki trzech religii i poznać historię pogranicza. Blisko stąd także do Poleskiego Parku Narodowego, Jeziora Białego i na trasę Green Velo..

🎭 Nie przegap
Festiwalu Trzech Kultur we Włodawie – wydarzenia, które we wrześniu przypomina o wielokulturowej historii miasta i dziedzictwie Polaków, Żydów oraz społeczności prawosławnej.

 🍽️ Spróbujcie lokalnych smaków
Pierogów z bobrem (z bobu!) i zawijańca nadbużańskiego – tradycyjnych potraw Polesia wpisanych na Listę Produktów Tradycyjnych

Kozłówka – od świata dawnej arystokracji do sztuki socrealizmu

Z Włodawy warto skierować się do Kozłówki – wyjątkowego zespołu pałacowo-parkowego, w którym spotykają się dwa zupełnie różne światy: dawnej arystokracji i sztuki socrealizmu. Znajduje się tu Muzeum Zamoyskich w Kozłówce – jedna z najcenniejszych rezydencji magnackich w Polsce, wyróżniona Certyfikatem Polskiej Organizacji Turystycznej.

Już po przekroczeniu pałacowej bramy widać, że Kozłówka nie jest zwykłym muzeum. To miejsce, w którym historia zachowała się niemal w całości – od architektury i wystroju wnętrz po rodzinne pamiątki dawnych mieszkańców.

Muzeum Zamoyskich w Kozłówce – podróż do świata dawnej arystokracji

W pałacowych wnętrzach zachował się niezwykle bogaty wystrój z czasów Zamoyskich: oryginalne meble, obrazy, porcelana, księgozbiór i rodzinne pamiątki. Spacer przez reprezentacyjne salony, jadalnię, gabinety i kaplicę pozwala wyobrazić sobie codzienne życie właścicieli rezydencji. Zwiedzanie Kozłówki przypomina bardziej wizytę w dawnym domu niż oglądanie muzealnej ekspozycji – każdy detal opowiada historię rodu, który przez lata kształtował to miejsce.

Galeria Sztuki Socrealizmu w Kozłówce – niezwykłe spotkanie z historią PRL

Kozłówka ma jednak także drugie, mniej oczywiste oblicze. W dawnych zabudowaniach mieści się Galeria Sztuki Socrealizmu – jedna z najważniejszych stałych ekspozycji tego typu w Polsce.

Obrazy, rzeźby i plakaty z okresu PRL tworzą zaskakujący kontrast z elegancją pałacowych wnętrz. Podczas zwiedzania można usłyszeć oryginalne nagrania przemówień działaczy partyjnych, fragmenty kronik filmowych oraz propagandowe pieśni z epoki, co nadaje ekspozycji wyjątkową atmosferę.

Na dziedzińcu znajduje się także spiżowy pomnik Włodzimierza Lenina, który do 1990 roku stał w Poroninie. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów kolekcji, przypominający o skomplikowanej historii sztuki propagandowej w Polsce.

Dlaczego w Kozłówce powstała kolekcja sztuki socrealizmu?

Historia tej niezwykłej kolekcji wiąże się z działającą w Kozłówce w latach 1955–1977 Centralną Składnicą Muzealną. Trafiały tu dzieła związane z doktryną socrealizmu – obrazy, rzeźby i plakaty, które po zmianach politycznych w Polsce przestały być eksponowane. Dzięki temu wiele z tych prac zachowało się do dziś, tworząc jedną z najważniejszych kolekcji sztuki socrealizmu w Polsce.

Informacje praktyczne

👨‍👩‍👧 Dla kogo?
Dla miłośników historii, architektury, sztuki, ogrodów oraz rodzin szukających miejsca na spokojny, kilkugodzinny spacer.

🌿 Dlaczego warto?
 To jedna z najlepiej zachowanych rezydencji magnackich w Polsce z oryginalnym wyposażeniem wnętrz, zabytkowym parkiem i unikatową Galerią Sztuki Socrealizmu.

⭐ Nie przegap
Oryginalnych pałacowych wnętrz, Galerii Sztuki Socrealizmu oraz spaceru po zabytkowym parku.

Po odkrywaniu Polesia, doliny Bugu i Kozłówki warto zatrzymać się w Lubartowie – mieście, którego historia przez wieki była związana z rodem Sanguszków. To właśnie w XVIII wieku magnacka rodzina wybrała Lubartów na swoją siedzibę, nadając mu charakter ważnego ośrodka barokowej architektury.

Dziś Lubartów zachęca do spokojnego spaceru śladami dawnych fundacji magnackich – od barokowej bazyliki św. Anny, przez zespół pałacowo-parkowy Sanguszków, aż po tereny nad Wieprzem.

Bazylika św. Anny w Lubartowie – barokowa perła miasta

Najbardziej charakterystycznym zabytkiem Lubartowa jest Bazylika św. Anny – barokowa świątynia ufundowana przez Pawła Sanguszkę. Murowany kościół z dwiema wieżami zwieńczonymi charakterystycznymi hełmami wyróżnia się bogato zdobionym wnętrzem, typowym dla epoki baroku. Szczególną uwagę przyciąga portal wejściowy wykonany z czarnego marmuru, wsparty na dwóch kolumnach. Przy bazylice znajdują się także zabytkowa dzwonnica z połowy XVIII wieku, dawna plebania oraz muzeum parafialne.

Pałac Sanguszków i park – śladami magnackiej historii Lubartowa

Jednym z z najważniejszych zabytków miasta jest zespół pałacowo-parkowy Sanguszków, którego początki sięgają czasów Lubomirskich. Pierwotny kształt rezydencji nadał architekt Tylman z Gameren, a późniejsza rozbudowa za czasów Sanguszków obejmowała m.in. piętro, oficyny i taras według projektu Pawła Fontany. Pałac zachwyca elegancką bryłą. Obecnie mieści się w nim Starostwo Powiatowe, dlatego wnętrza nie są dostępne do zwiedzania dla turystów.

Lubartów i okolice – dobry przystanek na dalszą podróż

Lubartów warto połączyć z wizytą w pobliskiej Kozłówce lub wycieczką do Lublina. To propozycja dla osób, które chcą odkrywać mniej oczywiste miejsca Lubelszczyzny – spokojne, ale pełne historii i śladów dawnej świetności.

Informacje praktyczne

👨‍👩‍👧 Dla kogo?
Dla miłośników historii, architektury sakralnej, spokojnych spacerów i mniej oczywistych miejsc.

🌿 Dlaczego warto?
Lubartów pokazuje mniej znane oblicze Lubelszczyzny – barokową architekturę, historię rodu Sanguszków i atmosferę dawnego miasta magnackiego.

⭐ Nie przegap
Bazyliki św. Anny,  pałacu Sanguszków i spaceru po centrum miasta.